Đau đầu mất ngủ là trạng thái phổ biến của con người trong thời đại ngày nay với nhiều nguyên nhân và cách chăm sóc - điều trị phù hợp theo từng phân loại. Hiệp hội Đau đầu Quốc tế đã chia ra thành hơn 150 loại đau đầu, có thể được nhóm thành hai loại chính: nguyên phát và thứ phát.
Đau đầu nguyên phát tự xảy ra, có nghĩa là không có tình trạng bệnh lý nào khác. Những cơn đau đầu này thường xuyên tái phát, có thể do tiền sử gia đình hoặc do các tác nhân bên ngoài như thức ăn hoặc thứ gì đó mà giác quan của bạn thu nhận. Mặc dù đau đầu nguyên phát có thể gây ra những cơn đau đáng kể hàng ngày và tàn tật, nhưng chúng không nguy hiểm theo quan điểm sinh lý.
Đau đầu thứ phát do các tình trạng sức khỏe gây ra như một bệnh lý có từ trước, thuốc men, nhiễm trùng hoặc gắng sức. Đau đầu thứ phát có thể nguy hiểm.
Não ta không nhạy cảm với cơn đau, vì nó thiếu các cơ quan tiếp nhận cảm giác đau. Bạn cảm thấy đau khi các cấu trúc khác nhau của đầu bị viêm hoặc bị kích thích như:
cơ và da của đầu
các dây thần kinh của đầu và cổ
động mạch dẫn đến não
màng tai, mũi và họng
xoang (là những khoang chứa đầy không khí bên trong đầu, tạo thành một phần của hệ hô hấp)
Cảm giác đau cũng có thể được xem là cơn đau xảy ra ở một vùng có thể truyền cảm giác đau sang vùng lân cận. Một ví dụ là cơn đau đầu phát sinh do đau cổ. Chính vì những cơn đau liên đới này mà đau đầu dẫn đến tình trạng bị khó ngủ hoặc mất ngủ cho bạn.
I. PHÂN LOẠI CÁC TRƯỜNG HỢP ĐAU ĐẦU
Các loại Nhức đầu Thường gặp:
Đau đầu mất ngủ do căng thẳng
Đau đầu mất ngủ do căng thẳng là loại đau đầu phổ biến nhất ở người lớn và thanh thiếu niên. Chúng gây ra các cơn đau nhẹ đến trung bình khiến cho ta trở nên khó ngủ hoặc mất ngủ, và thường không kèm các triệu chứng khác.
Đau nửa đầu mất ngủ
Đau nửa đầu thường được mô tả là những cơn đau nhức, dữ dội. Chúng có thể kéo dài từ 4 giờ đến 3 ngày và thường xảy ra một đến bốn lần một tháng. Cùng với cơn đau, mọi người có các triệu chứng khác, chẳng hạn như nhạy cảm với ánh sáng, tiếng ồn hoặc mùi; buồn nôn hoặc nôn mửa; ăn mất ngon; đau bụng. Khi bị đau nửa đầu, trẻ có thể trông xanh xao, chóng mặt, nhìn mờ, sốt và đau bụng. Một số ít chứng đau nửa đầu ở trẻ em bao gồm các triệu chứng tiêu hóa, như nôn mửa, xảy ra khoảng một lần một tháng.
Nhức đầu theo cụm
Những cơn đau đầu này là nghiêm trọng nhất. Bạn có thể bị đau rát dữ dội hoặc đau xuyên thấu khu vực sau hoặc xung quanh một bên mắt. Nó có thể đau nhói hoặc liên tục. Cơn đau có thể tồi tệ đến nỗi hầu hết những người bị đau đầu từng cơn không thể ngồi yên và thường sẽ tăng tốc trong cơn đau. Về bên đau, mí mắt chảy xệ, đỏ mắt, đồng tử nhỏ lại hoặc chảy nước mắt. Lỗ mũi bên đó chảy hoặc nghẹt.
Chúng được gọi là đau đầu cụm vì chúng có xu hướng xảy ra theo nhóm. Đau đầu cụm xảy ra từ 1 đến 3 lần mỗi ngày trong một giai đoạn cụm, có thể kéo dài từ 2 tuần đến 3 tháng. Mỗi cơn đau đầu kéo dài từ 15 phút đến 3 giờ. Chúng có thể đánh thức bạn khỏi giấc ngủ. Các cơn đau đầu có thể biến mất hoàn toàn (bác sĩ sẽ gọi đây là sự thuyên giảm) trong nhiều tháng hoặc nhiều năm, chỉ tái phát sau đó. Nam giới có nguy cơ mắc bệnh này cao hơn phụ nữ từ 3 đến 4 lần.
Nhức đầu mãn tính hàng ngày
Bạn bị đau đầu kiểu này từ 15 ngày trở lên một tháng trong thời gian dài hơn 3 tháng. Một số người bị ngắn hơn. Những người khác kéo dài hơn 4 giờ. Đây thường là 1 trong 4 loại đau đầu chính:
Đau nửa đầu mãn tính
Đau đầu căng thẳng mãn tính
Đau đầu dai dẳng hàng ngày
Đau đầu kinh niên
Đau đầu do xoang
Khi bị đau đầu do viêm xoang, bạn cảm thấy đau sâu và liên tục ở gò má, trán hoặc sống mũi. Chúng xảy ra khi các lỗ sâu trong đầu của bạn, được gọi là xoang , bị viêm. Cơn đau thường đi kèm với các triệu chứng xoang khác, như chảy nước mũi, đau tai, sốt và sưng mặt. Đau đầu do viêm xoang thực sự là do nhiễm trùng xoang nên dịch tiết ra từ mũi của bạn sẽ có màu vàng hoặc xanh lục, không giống như dịch tiết trong suốt thông thường.
Đau đầu sau chấn thương
Đau đầu thường bắt đầu 2-3 ngày sau khi bị chấn thương đầu. Bạn sẽ cảm thấy Cơn đau âm ỉ trở nên tồi tệ hơn theo thời gian, Chóng mặt, Cảm giác lâng lâng, Khó tập trung, Có vấn đề về trí nhớ, Mệt mỏi nhanh chóng, Cáu gắt
Nhức đầu có thể kéo dài trong vài tháng. Nhưng nếu nó không thuyên giảm trong vài tuần, hãy gọi cho bác sĩ của bạn.
Các loại đau đầu ít phổ biến hơn:
Đau đầu do tập thể dục
Khi bạn hoạt động, các cơ ở đầu, cổ và da đầu cần nhiều máu hơn. Các mạch máu của bạn phồng lên để cung cấp cho chúng. Kết quả là bạn sẽ bị đau nhói ở cả 2 bên đầu, có thể kéo dài từ 5 phút đến 48 giờ. Nó thường xảy ra khi bạn đang hoạt động hoặc ngay sau đó, cho dù hoạt động đó là tập thể dục hay quan hệ tình dục.
Hemicrania Continua
Hemicrania Continua là một chứng đau đầu kinh niên, liên tục, hầu như luôn luôn ảnh hưởng đến cùng 1 bên mặt và đầu của bạn. Các triệu chứng khác bao gồm:
Đau có mức độ nghiêm trọng khác nhau
Mắt đỏ hoặc chảy nước mắt
Chảy nước mũi hoặc nghẹt mũi
Mí mắt chảy xệ
Phản ứng với thuốc giảm đau indomethacin
Đau tồi tệ hơn khi hoạt động thể chất
Đau tệ hơn khi uống rượu
Một số người cũng nhận thấy các triệu chứng đau nửa đầu như:
Buồn nôn và ói mửa
Nhạy cảm với ánh sáng và âm thanh
Có 2 loại:
Liên tục: Bạn bị đau đầu hàng ngày.
Không liên tục: Bạn bị đau đầu trong 6 tháng. Chúng biến mất trong khoảng thời gian vài tuần hoặc vài tháng và quay trở lại.
Đau đầu do hormone
Bạn có thể bị đau đầu do thay đổi nồng độ hormone trong thời kỳ kinh nguyệt, mang thai và mãn kinh. Sự thay đổi hormone từ thuốc tránh thai và liệu pháp thay thế hormone cũng có thể gây đau đầu. Khi chúng xảy ra 2 ngày trước kỳ kinh nguyệt hoặc trong 3 ngày đầu tiên sau khi kỳ kinh bắt đầu, chúng được gọi là chứng đau nửa đầu do kinh nguyệt.
Nhức đầu dai dẳng hàng ngày thể mới (NDPH)
Những cơn đau này có thể bắt đầu đột ngột và có thể kéo dài trong 3 tháng hoặc lâu hơn. Nhiều người còn nhớ rõ ngày mà cơn đau của họ bắt đầu.
Các bác sĩ không chắc chắn lý do tại sao loại đau đầu này bắt đầu. Một số người nhận thấy rằng nó xảy ra sau khi bị nhiễm trùng, bệnh giống như cúm, phẫu thuật hoặc sự kiện căng thẳng.
Cơn đau có xu hướng vừa phải, nhưng đối với một số người, nó rất nghiêm trọng. Và nó thường khó điều trị.
Các triệu chứng có thể rất khác nhau. Một số giống như đau đầu do căng thẳng. Những người khác chia sẻ các triệu chứng của chứng đau nửa đầu, chẳng hạn như buồn nôn hoặc nhạy cảm với ánh sáng.
Gọi cho bác sĩ nếu cơn đau đầu của bạn không biến mất hoặc nếu nó nghiêm trọng.
Đau đầu tái phát
Bạn cũng có thể nghe những điều này được gọi là đau đầu do lạm dụng thuốc. Nếu bạn sử dụng thuốc giảm đau theo toa hoặc không kê đơn nhiều hơn 2 hoặc 3 lần một tuần hoặc hơn 10 ngày một tháng, bạn đang tự khiến mình bị đau nhiều hơn. Khi thuốc hết tác dụng, cơn đau quay trở lại và bạn phải dùng nhiều thuốc hơn để chấm dứt. Điều này có thể gây ra cơn đau đầu âm ỉ, liên tục và thường tồi tệ hơn vào buổi sáng.
Các loại nhức đầu hiếm gặp:
Nhức đầu do Ice Pick
Những cơn đau đầu dữ dội, ngắn như dao đâm này thường chỉ kéo dài vài giây. Chúng có thể xảy ra nhiều nhất một vài lần trong ngày. Nếu bạn có, hãy đến gặp bác sĩ. Đau đầu do chườm đá có thể là một tình trạng của riêng chúng hoặc chúng có thể là triệu chứng của một bệnh gì đó khác.
Nhức đầu cột sống
Nói chuyện với bác sĩ của bạn nếu bạn bị đau đầu sau khi bạn bị vòi, khối cột sống hoặc gây tê ngoài màng cứng. Bác sĩ có thể gọi đó là đau đầu do thủng vì những thủ thuật này liên quan đến việc xuyên thủng màng bao quanh tủy sống của bạn. Nếu dịch tủy sống rò rỉ qua vị trí chọc dò, nó có thể gây đau đầu.
Nhức đầu Thunderclap - nhức đầu sấm sét
Mọi người thường gọi đây là cơn đau đầu tồi tệ nhất trong cuộc đời bạn. Nó đến đột ngột từ hư không và đạt đến đỉnh điểm một cách nhanh chóng. Nguyên nhân của đau đầu sấm sét bao gồm:
Rách, vỡ hoặc tắc nghẽn mạch máu
Chấn thương đầu
Đột quỵ xuất huyết do vỡ mạch máu trong não của bạn
Đột quỵ do thiếu máu cục bộ do mạch máu bị tắc nghẽn trong não của bạn
Các mạch máu bao quanh não bị thu hẹp
Mạch máu bị viêm
Thay đổi huyết áp vào cuối thai kỳ
Đó thường là dấu hiệu cảnh báo rằng bạn gặp phải một vấn đề nghiêm trọng.
II. NGUYÊN NHÂN GÂY ĐAU ĐẦU
Cơn đau mà bạn cảm thấy khi đau đầu đến từ sự kết hợp của các tín hiệu giữa não, mạch máu và các dây thần kinh lân cận. Các dây thần kinh cụ thể trong mạch máu và cơ đầu của bạn gửi tín hiệu đau đến não của bạn. Bất cứ thứ gì kích thích các cấu trúc cảm thụ cơn đau ở đầu hoặc cổ của một người đều có thể gây ra đau đầu, bao gồm:
Bệnh: Điều này có thể bao gồm nhiễm trùng, cảm lạnh và sốt. Đau đầu cũng thường xảy ra với các tình trạng như viêm xoang (viêm xoang), nhiễm trùng cổ họng hoặc nhiễm trùng tai. Trong một số trường hợp, đau đầu có thể do một cú đánh vào đầu hoặc hiếm khi là dấu hiệu của một vấn đề y tế nghiêm trọng hơn.
Căng thẳng: Căng thẳng cảm xúc và trầm cảm cũng như sử dụng rượu, bỏ bữa, thay đổi cách ngủ và dùng quá nhiều thuốc. Các nguyên nhân khác bao gồm mỏi cổ hoặc lưng do tư thế sai.
Môi trường lối sống: bao gồm khói thuốc lá thụ động, mùi mạnh từ hóa chất gia dụng hoặc nước hoa, chất gây dị ứng và một số loại thực phẩm. Căng thẳng, ô nhiễm, tiếng ồn, ánh sáng và thay đổi thời tiết là những yếu tố có thể gây ra khác.
Di truyền học: Đau đầu, đặc biệt là đau nửa đầu, thường có xu hướng gia đình. Hầu hết trẻ em và thanh thiếu niên (90%) mắc chứng đau nửa đầu đều có các thành viên khác trong gia đình mắc chứng bệnh này. Khi cả cha và mẹ đều có tiền sử mắc chứng đau nửa đầu, thì 70% khả năng con họ cũng sẽ mắc chứng bệnh này. Nếu chỉ có cha hoặc mẹ có tiền sử mắc các chứng đau đầu này, nguy cơ giảm xuống còn 25% -50%.
III. LÀM THẾ NÀO ĐỂ NGĂN NGỪA ĐAU ĐẦU MẤT NGỦ
Khi thắc mắc về cách ngăn ngừa đau đầu mất ngủ, câu trả lời dễ dàng là cố gắng tránh những nguyên nhân gây đau đầu ngay từ đầu. Nhưng làm điều đó cần có kế hoạch cẩn thận. Trước tiên, bạn sẽ phải ghi lại các yếu tố khởi phát và viết ra các đặc điểm của cơn đau đầu, bao gồm tần suất, thời gian, cường độ của chúng, cũng như các trường hợp xung quanh cơn đau đầu của bạn, bao gồm:
thuốc của bạn
chế độ ăn
các kiểu ngủ
các hoạt động
thói quen uống rượu
chu kỳ kinh nguyệt của phụ nữ
môi trường
mức độ căng thẳng
vấn đề vật lý.
Sau khi xác định chính xác những nguyên nhân gây đau đầu này, bạn sẽ có 1 bức tranh tổng thể về cách tránh các tác nhân gây ra và cách ngăn ngừa đau đầu.
IV. LÀM THẾ NÀO ĐỂ CÓ THỂ TỰ GIẢM ĐAU ĐẦU
Nhức đầu có thể kéo dài từ 30 phút đến vài giờ.
- Nên làm:
uống nhiều nước
nghỉ ngơi nhiều nếu bạn bị cảm lạnh hoặc cúm
cố gắng thư giãn - căng thẳng có thể làm đau đầu tồi tệ hơn
uống paracetamol hoặc ibuprofen (hạn chế dùng thuốc khi không thật sự cần thiết)
Đừng làm:
không được uống rượu
không bỏ bữa (ngay cả khi bạn có thể không muốn ăn bất cứ thứ gì)
không ngủ nhiều hơn bình thường - nó có thể làm cho cơn đau đầu tồi tệ hơn
không làm căng mắt trong thời gian dài - ví dụ như khi nhìn vào màn hình
* Khi nào cần lo lắng về cơn đau đầu
Nhức đầu phát triển lần đầu sau 50 tuổi
Một sự thay đổi lớn trong kiểu đau đầu của bạn
Đau đầu dữ dội bất thường
Đau đầu tăng khi ho hoặc cử động
Nhức đầu ngày càng tồi tệ hơn
Những thay đổi về nhân cách hoặc chức năng tâm thần
Đau đầu kèm theo sốt, cứng cổ, lú lẫn, giảm tỉnh táo hoặc trí nhớ, hoặc các triệu chứng thần kinh như rối loạn thị giác, nói lắp, suy nhược, tê hoặc co giật
Đau đầu kèm theo đau mắt đỏ
Nhức đầu kèm theo đau và nhức gần thái dương
Nhức đầu sau một cú đánh vào đầu
Đau đầu ngăn cản các hoạt động bình thường hàng ngày
Nhức đầu đến đột ngột, đặc biệt khi chúng đánh thức bạn
Đau đầu ở bệnh nhân ung thư hoặc suy giảm hệ thống miễn dịch
* Liệu trình chăm sóc điều trị:
Sau khi được chẩn đoán chính xác đau đầu, bạn có thể bắt đầu kế hoạch chăm sóc phù hợp cho các triệu chứng của mình.
Bước đầu tiên là nói chuyện với bác sĩ về chứng đau đầu của bạn. Họ sẽ khám sức khỏe cho bạn và hỏi bạn về các triệu chứng bạn mắc phải và tần suất chúng xảy ra. Điều quan trọng là phải đầy đủ nhất có thể với những mô tả này. Cung cấp cho bác sĩ danh sách những thứ khiến bạn đau đầu, những thứ khiến chúng trở nên tồi tệ hơn và những thứ giúp bạn cảm thấy dễ chịu hơn. Bạn có thể theo dõi chi tiết trong nhật ký đau đầu để giúp bác sĩ chẩn đoán vấn đề của bạn.
- Y học Phương Tây phụ thuộc vào các xét nghiệm để chẩn đoán nhiều vấn đề. Trên thực tế, chụp CT, MRI và EEG (kiểm tra sóng não) trông bình thường đối với đau đầu kiểu căng thẳng, đau nửa đầu và đau đầu từng cơn. Tuy nhiên, những xét nghiệm này có thể quan trọng đối với những bệnh nhân có dấu hiệu cảnh báo hoặc những cơn đau đầu đáng lo ngại khác.
- Y học Phương Đông (Phương pháp Đông Y) dựa vào vấn chẩn (các thông tin trao đổi trực tiếp với người bệnh), diện chẩn (quan sát sắc mặt, các triệu chứng biểu hiện bên ngoài và hơi thở, màu sắc da, độ phình của các kinh mạch…) để đưa ra các phác đồ chăm sóc bảo dưỡng tối ưu theo từng thể trạng và tình trạng bằng các phương pháp không xâm lấn như xoa bóp, bấm huyệt, nắn chỉnh xương khớp, đã thông kinh lạc.
Điều trị đau đầu bạn cần sẽ phụ thuộc vào rất nhiều thứ, bao gồm loại đau đầu bạn gặp phải, tần suất và nguyên nhân của nó. Một số người không cần trợ giúp y tế.
V. BẮT ĐẦU LIỆU TRÌNH CHĂM SÓC CHO ĐAU ĐẦU MẤT NGỦ?
Khi bạn bắt đầu một liệu trình, hãy theo dõi xem chương trình đó hoạt động tốt như thế nào. Nhật ký đau đầu có thể giúp bạn ghi lại bất kỳ hình thái hoặc thay đổi nào trong cảm giác của bạn. Biết rằng có thể mất một khoảng thời gian để bạn và chuyên gia chăm sóc tìm ra phương án tốt nhất, vì vậy hãy cố gắng kiên nhẫn. Hãy trung thực với họ về những gì được và không hiệu quả với bạn.
Bạn nên tránh xa những thứ bạn biết có thể gây ra cơn đau đầu của bạn, như thức ăn hoặc mùi. Và điều quan trọng là phải tuân theo những thói quen lành mạnh giúp bạn luôn cảm thấy thoải mái, chẳng hạn như tập thể dục thường xuyên, ngủ đủ giấc và chế độ ăn uống lành mạnh. Ngoài ra, hãy đặt lịch định kỳ chăm sóc với chuyên gia để xem xét tình trạng của bạn như thế nào và thực hiện các thay đổi trong liệu trình nếu cần thiết.
VI. SỐNG CHUNG VỚI NHỮNG CƠN ĐAU ĐẦU MẤT NGỦ TRIỀN MIÊN
Đối với hầu hết chúng ta, một cơn đau đầu thỉnh thoảng không gì khác hơn là một cú va chạm tốc độ tạm thời trong một ngày bận rộn. Mặc dù vậy, hầu hết nam giới có thể giảm bớt vấn đề bằng các biện pháp lối sống đơn giản và thuốc không kê đơn. Các kỹ thuật thư giãn, xoa bóp bấm huyệt, yoga và châm cứu cũng có thể hữu ích. Nhưng đối với một số người trong chúng ta, đau đầu là một vấn đề lớn. Học cách nhận biết các dấu hiệu cảnh báo cần được chăm sóc y tế kịp thời. Làm việc với chuyên gia chăm sóc sức khỏe của bạn (Tây Y hoặc Đông Y) để phát triển một chương trình ngăn ngừa và điều trị chứng đau nửa đầu và các chứng đau đầu nghiêm trọng khác. Và đừng rơi vào bẫy của việc lạm dụng thuốc; đối với một số quý ông, đau đầu hồi phục là nỗi đau lớn nhất.
Chúc bạn có một cơ thể khỏe mạnh. Tuệ Cường luôn đồng hành cùng bạn. Liên hệ hỗ trợ tư vấn miễn phí: 0909.356.374